"Begraven Oorlogsverleden". De wetenschappelijke potentie en cultuurhistorische waarde van archeologische sporen en vondsten uit de Tweede Wereldoorlog.

Het project "Begraven Oorlogsverleden" gaat niet over de uitwerking van één site of opgraving, maar over de inventarisatie en analyse van een categorie van archeologisch erfgoed en tevens ondergewaardeerde informatiebron: de bij archeologische opgravingen aangetroffen sporen en mobilia uit de Tweede Wereldoorlog. Tot op heden is de interesse voor het oorlogserfgoed in de Nederlandse academische archeologie, de officiële uitvoeringspraktijk en het cultuurhistorisch beleid zeer beperkt geweest, ondanks het feit dat het zich kan verheugen in een grote publieke belangstelling. Dit heeft ertoe geleid dat de Nederlandse archeologie op dit terrein een grote achterstand heeft opgelopen, niet alleen in empirisch, maar ook in methodisch en theoretisch opzicht. Dat wordt duidelijk als we de stand van de kennis en het onderzoek in Nederland vergelijken met die in landen als Duitsland, België, Frankrijk en Engeland, waar de battlefield archaeology, de archeologische studie van de materiële cultuur uit oorlogstijd en het onderzoek van de voormalige concentratiekampen vanaf 1995 een grote vlucht hebben genomen. Ondanks deze achterstand hebben individuele Nederlandse archeologen, uit persoonlijke motivatie of belangstelling, wel degelijk oog gehad voor sporen en vondsten uit de Tweede Wereldoorlog die zich in hun opgravingsputten aandienden. Deze varieerden van incidentele ontdekkingen van menselijke resten tot de opgraving van samenhangende en grootschalige relicten van defensieve stellingen. In "Begraven Oorlogsverleden" wordt een begin gemaakt met de systematische ontsluiting van deze sporen, vondsten en gegevens. Daarbij ligt de nadruk op sporen en mobilia die tussen 1970 en 2000 zijn aangetroffen bij opgravingen, maar ook toevallige ontdekkingen en meer gerichte opgravingen uit de periode 2000-2010 worden in de analyse betrokken. Op grond van een basisinventarisatie (Archis, veldtekeningen, dagrapporten, fotos, depots, mail-enquêtes, aanvullende interviews en rapportages van opgravingsbedrijven) en literatuuronderzoek (Duitsland, België, Frankrijk en Engeland), wordt een inschatting gemaakt van het wetenschappelijke potentieel en de cultuurhistorische waarde van de in Nederland aangetroffen sites. De resultaten worden gepresenteerd in een Nederlandstalig rapport voor vakgenoten en een Engelstalige (wetenschappelijke) publicatie. De database wordt opgezet conform de richtlijnen van eDNA, DANS en RCE. Daarnaast worden de onderzoeksresultaten van het project vertaald naar het inhoudelijk beleid voor de uitvoeringspraktijk en instandhouding (monumentenzorg), o.a. door het schrijven van een hoofdstuk voor de NOaA. Disseminatie onder maatschappelijke doelgroepen, zoals gemeenten, particuliere opdrachtgevers, planologen en ontwerpers, vindt plaats via websites (o.a. RCE, Erfgoed Nederland, CLUE, SfA).